Augustus is oogstmaand, en ook het moment om te kijken of je moestuin op de goede plek ligt. Want zon is voor groenten de belangrijkste factor die je niet kunt bijsturen.
6 tot 8 uur zon
Groenteplanten hebben 6 tot 8 uur zon per dag nodig om goed te groeien, zo leert ook IVN in zijn lesmateriaal over schooltuinen (bron). Vruchtgroenten zoals tomaat, courgette en paprika willen het meeste. Bladgroenten als sla en spinazie redden zich met minder en schieten bij te veel warmte zelfs eerder door.
Hoeveel van je tuin haalt dat?
In ons rekenvoorbeeld hebben we per ligging uitgerekend welk deel van de tuin op 22 juni 6 of 8 uur zon krijgt, en hoe dat er op 22 maart uitziet, als je zaait en plant.
| Ligging | ≥ 6 uur zon, 22 juni | ≥ 8 uur zon, 22 juni | ≥ 6 uur zon, 22 maart |
|---|---|---|---|
| Zuiden | 84% | 50% | 25% |
| Noorden | 67% | 38% | 8% |
| Zuidoosten | 69% | 34% | 31% |
| Zuidwesten | 70% | 34% | 31% |
| Noordwesten | 56% | 27% | 0% |
| Noordoosten | 55% | 26% | 0% |
| Westen | 73% | 26% | 0% |
| Oosten | 75% | 24% | 0% |
Rekenvoorbeeld voor een gemiddelde rijtjestuin: huis met goot 6 m en nok 9 m, tuin 6 × 10 m, schuttingen 1,80 m, aan de overkant tuinen van 10 m met dezelfde huizen. Midden van Nederland, onbewolkt, geen bomen. Meer over de aannames.
In juni haalt in elke ligging het grootste deel van de tuin wel 6 uur. Maar 8 uur zon is schaarser. In maart haalt bij de zuidelijke liggingen een kwart tot een derde van de tuin 6 uur, bij de andere liggingen hooguit een klein hoekje of niets. Wie vroeg in het seizoen wil zaaien of opkweken, heeft dus veel aan een plek op het zuiden.
Waar leg je de moestuin?
- Tuin op het zuiden, zuidoosten of zuidwesten: de voorste helft van de tuin, dicht bij het huis. Daar valt in het voorjaar de meeste zon.
- Tuin op het oosten of westen: aan de noordkant van de tuin, weg van de schutting aan de zuidkant.
- Tuin op het noorden, noordoosten of noordwesten: achterin, zo ver mogelijk van het huis. Kies daar voor bladgroenten en kruiden die met minder zon toe kunnen.
Meer zon halen uit dezelfde plek
- Leg verhoogde bedden of bakken op poten aan: hoe hoger, hoe verder de planten boven de schaduw van de schutting uitkomen.
- Laat hoge gewassen zoals bonen en mais aan de noordkant groeien, zodat ze de lagere gewassen geen schaduw geven.
- Kijk naar de schutting aan de zonkant. Een lagere schutting of een open hekwerk scheelt in het voorjaar veel; zie hoeveel schaduw een schutting geeft.
Voor je eigen tuin toont het uitgebreide rapport per vierkante meter hoeveel uur zon er valt, voor elk seizoen. Precies wat je nodig hebt om de bedden te plannen.
Plan je moestuin op de zon
Zonuren per plek in jouw tuin, voor elk seizoen. Binnen 24 uur in je mailbox.